Χίος

Χίος , η αρχόντισσα του Αιγαίου. Διακριτική και αθόρυβη, κρύβει τις ομορφιές της από τα βιαστικά, επιπόλαια βλέμματα των περαστικών και τις κρατά για τους ταξιδιώτες εκείνους που τις αναζητούν πίσω από ψηλούς πετρόχτιστους τοίχους, σε στενά δρομάκια, στο τέρμα φιδωτών ανηφορικών δρόμων, σε γκρίζα οροπέδια και σε μικρούς κρυμμένους όρμους. Κι ακόμη, στην ιστορία της, στην αρχιτεκτονική της, στην παράδοση και στους μύθους της. Στο μέσο του ανατολικού Αιγαίου και στο σταυροδρόμι των θαλάσσιων δρόμων που συνδέουν Ανατολή με Δύση, η Χίος υπήρξε από την αρχαιότητα και για πολλούς αιώνες, σπουδαίο εμπορικό, οικονομικό και πνευματικό κέντρο.

O Νομός Χίου που περιλαμβάνει και τα νησιά Οινούσσες και Ψαρά, έχει συνολική έκταση 904 τ.μ. περίπου. Ο πληθυσμός της Χίου, ελαττωμένος σε σχέση με το παρελθόν, ανέρχεται στις 50.000 περίπου μόνιμους κατοίκους, με μεγάλο μέρος του πληθυσμού στην πόλη της Χίου, ενώ ο υπόλοιπος μοιράζεται διοικητικά σε 9 ακόμη δήμους.

Η φύση προίκισε το νησί με πλούσια χλωρίδα με γνωστότερο είδος το μαστιχόδενδρο, που μόνο στη νότια Χίο δίνει την πολύτιμη μαστίχα. Αλλά και το Χιώτικο μανταρίνι αποτελεί μία ιδιαίτερη ποικιλία, ενώ η αυτοφυής τουλίπα, βάφει κόκκινα κάθε άνοιξη τα χωράφια των Καμποχώρων και του Ανέμωνα. Το οδικό δίκτυο που διατρέχει το νησί, προσφέρει στον επισκέπτη την δυνατότητα να το εξερευνήσει εύκολα και να χαρεί την ποικιλομορφία που το χαρακτηρίζει. Τον εύφορο δαιδαλώδη Κάμπο στο κεντρικό και ανατολικό τμήμα του νησιού, διαδέχονται πλαγιές, κατάφυτες από ελιές και μαστιχόδενδρα, που καταλήγουν σε γραφικούς όρμους και μικρά ακρωτήρια στο Νότο, ενώ τα πευκοδάση της κεντροδυτικής Χίου συναντούν την ερημιά των βράχων στο οροπέδιο του Αίπους και την γυμνή ομορφιά των ακτών στο Βορρά.

Η μακρά ενασχόληση των Χιωτών με το εμπόριο και τη ναυτιλία συνέβαλε στην ανάπτυξη του νησιού και προσέφερε πλούτο και ευημερία στους κατοίκους. Σήμερα, η οικονομία του νησιού βασίζεται κυρίως στη ναυτιλία. Ακολουθεί η αγροτική παραγωγή, με σημαντικότερο προϊόν τη μαστίχα, ενώ η κτηνοτροφία ακολουθεί φθίνουσα πορεία. Η βιομηχανία/βιοτεχνία περιλαμβάνει μονάδες παραγωγής τσικλών με μαστίχα, ποτοποιίας, γλυκών του κουταλιού, καθώς και μονάδες ιχθυοκαλλιεργειών.
Η ίδρυση του Πανεπιστημίου Αιγαίου ενισχύει επίσης την τοπική οικονομία και συμβάλλει στην πνευματική εξέλιξη του νησιού.


Ιστορία

Ο Οινοπίωνας, γιός του θεού Διόνυσου, αναφέρεται στη μυθολογία ως ο πρώτος αποικιστής του νησιού, το οποίο ονόμασε Χίο, προς τιμήν της κόρης του Χιόνης. Από την 6η χιλιετία π.Χ. έχουν εντοπισθεί κατάλοιπα νεολιθικού πολιτισμού, ενώ από την 1η χιλιετία π.Χ., οπότε οι Ίωνες έφθασαν στο νησί και αφού αναμείχθηκαν με τους παλιούς κατοίκους και με συγγενικούς πληθυσμούς δημιούργησαν ένα λαμπρό αρχαϊκό πολιτισμό. Η Χίος ήταν μία από τις σπουδαιότερες πόλεις της Ιωνικής Συνομοσπονδίας και ανήκε σ’ένα εμπορικό συνασπισμό που της εξασφάλισε ισχύ και ευημερία. Θεωρείται από την αρχαιότητα τόπος καταγωγής του Ομήρου και συγγραφής των ομηρικών επών κατά τον 9ο π.Χ. αιώνα.

Η Χίος κατά τον 5ο αιώνα δέχθηκε επίθεση από τους Πέρσες και αντιστάθηκε ηρωικά, όταν οι συμμαχικές ιωνικές πόλεις την είχαν εγκαταλείψει. Ο Μ. Αλέξανδρος κατέλαβε το νησί τον 4ο αιώνα, οπότε πέρασε στην Ελληνιστική περίοδο μέχρι τις αρχές του 2ου αιώνα, που η Χίος καταλαμβάνεται από τους Ρωμαίους. Η Βυζαντική εποχή που ακολούθησε την Ρωμαϊκή, σηματοδότησε την κατασκευή σημαντικών έργων, όπως του κάστρου της Χίου, της Νέας Μονής και πολλών οχυρωματικών (10ος-11ος αιώνας). Οι Βυζαντινοί ωστόσο δεν κατάφεραν να αποτρέψουν την κατάληψη του νησιού αρχικά από τους Ενετούς κατά τον 13ο μ.Χ. αιώνα και στη συνέχεια από τους Γενοβέζους, στην κατοχή των οποίων παρέμεινε για 200 χρόνια. Κατά την περίοδο αυτή συστηματοποιήθηκε η καλλιέργεια της μαστίχας και οργανώθηκε η εκμετάλλευσή της από την Μαόνα των Ιουστινιάνι. Τότε κτίστηκαν τα περισσότερα από τα γνωστά καστροχώρια και οι βίγλες.

Οι Οθωμανοί κατέλαβαν το νησί το 1566 και μία μακρά περίοδος προνομίων και ελευθεριών δόθηκαν στους κατοίκους χάριν στο εμπορικό της ναυτικό και στη παραγωγή της μαστίχας. Με την κήρυξη της Ελληνικής Επανάστασης, η Χίος εξεγέρθηκε κατά του Οθωμανικού ζυγού το 1822. Ακολούθησε η τρομερή σφαγή που σοκάρισε όλο τον πολιτισμένο κόσμο και προκάλεσε ρεύμα φιλελληνισμού στην Ευρώπη. Ο πίνακας του Delacroix «η σφαγή της Χίου» και το ποίημα του V. Hugo «το Ελληνόπουλο» είναι ενδεικτικά της απήχησης που είχε στην διανόηση της Δύσης η καταστροφή της Χίου. Ο Ελληνικός Στρατός απελευθέρωσε το νησί στις 11 Νοεμβρίου 1912, το οποίο αποτελεί πια μέρος του νέου Ελληνικού κράτους. Ο Β’ παγκόσμιος πόλεμος, η γερμανική κατοχή και ο εμφύλιος πόλεμος που ακολούθησε, δημιούργησαν ρήγματα στην οικονομική και κοινωνική ζωή της Χίου με συνέπεια την μετανάστευση σημαντικού ποσοστού του πληθυσμού, ο οποίος τα τελευταία χρόνια έχει σταθεροποιηθεί στις 50.000 περίπου κατοίκους.



Loading

program logo

Η επιχείρηση ενισχύθηκε για τον εκσυγχρονισμό της στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Ψηφιακή Σύγκλιση».
«Με τη συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης»